16.09.2026 w kościele pw. Św. Jana Pawła II odbyło się uroczyste odsłonięcie wystawy dedykowanej pamięci Kapelanom katyńskim pt. „Gdziekolwiek Cię poślą pójdziesz”.

Mszy św. przewodniczył ks.prałat płk w st. spocz. Zbigniew Kępa – postulator fazy wstępnej sprawy beatyfikacji 29 kapelanów katyńskich. Współkolelebransami byli ks.kan.plk. Marcin Janocha, o. Adam Strojny CCN z parafii Opatrzności Bożej w Warszawie -Wesołej. Uroczystość zgromadziła wiernych parafii wojskowej oraz zaproszonych gości: delegację z Brygady Pancernej z Warszawy Wesołej, pana Filipa Chrzanowskiego opiekuna wystawy,…


We wstępie powiedział: wspólnie zanosimy modlitwie do Boga w intencji wyniesienia na ołtarza tychże Kapelanów. Niech przykład na miłość, wierność ojczyźnie aż do oddania krwi i służba człowiekowi przypominają nam o najwyższych wartościach życia. Otwarcia wystawy dokonał ks.pralat dr Z.Kępa i s. Dominika Jasińska ze Zgromadzenia Misyjnego Służebnic Ducha Świętego.

JSzcz.

Kazanie podczas otwarcia wystawy Kapelanów Katyńskich w Parafii Wojskowej w Warszawie-Wesołej

Otwarcie wystawy poświęconej Kapelanom Katyńskim, przy Parafii Wojskowej w Warszawie-Wesołej dokonuje się w ciekawym kontekście liturgicznym, które inspiruje do przemyśleń i refleksji. Dziś bowiem w liturgii obchodzimy wspomnienie świętych męczenników Korneliusza, papieża, i Cypriana, biskupa. Żyli oni w tym samych czasie, w III wieku. Święty Korneliusz był papieżem w latach 251–253. Został wybrany w trudnym okresie prześladowań za czasów cesarza Decjusza. Zginął jako męczennik za wiarę w 253 roku. Święty Cyprian (Tascianus Caecilius Cyprianus) żył w tym samym czasie i był wybitnym biskupem Kartaginy w Afryce Północnej. Był znanym teologiem i autorem dzieł o jedności Kościoła. Poniósł śmierć męczeńską przez ścięcie głowy we wrześniu 258 roku.

Święty Korneliusz i święty Cyprian znali się bardzo dobrze i utrzymywali bliski kontakt listowny. Musieli zmierzyć się z kryzysem w Kościele, jaki powstał w związku z chrześcijanami, którzy podczas prześladowania wyparli się wiary, a potem chcieli wrócić do Kościoła. Dużym problemem była schizma Nowacjana, która groziła rozbiciem kościoła, której ci święci musieli stawić czoła.

Wspólny los, przyjaźń świętych papieża Korneliusza i biskupa Cyprian stanowią dla nas zachętę, aby szukać tego, co łączy wszystkie postaci ukazane na wystawie.

Wystawa zatytułowana poświęcona kapelanom katyńskim nosi tytuł „Gdziekolwiek cię poślą, pójdziesz…” przypomina duchownych różnych wyznań i religii (mamy bowiem upamiętnionego rabina wojskowego) zamordowanych w Zbrodni Katyńskiej. Mamy więc na niej upamiętnionych duchownych katolickich: ks. Czesława Wojtyniaka, ks. Edwarda Chomę, ks. Józefa Mikuczewskiego, ks. Stanisława Kontka, ks. Andrzeja Niwę, ks. Edmunda Nowaka, ks. Mikołaja Ilkowa – grekokatolika. Na wystawie upamiętniono Kapelana prawosławnego ks. Szymona Fedorońko, pastora Kościoła ewangelicko-augsburskiego Ryszarda Paszko, pastora Kościoła ewangelicko-reformowanego Jana Józefata Potockiego i rabina Wojska Polskiego Barucha Steinberga.

Co łączy te różne postaci, o różnych życiorysach, zaangażowanych z życie religijne swoich wspólnot, będącymi liderami duchowymi dla swoich wyznawców wojskowych i mundurowych?

Wspólnym mianownikiem ich zaangażowania była służba żołnierzowi, służba funkcjonariuszowi. W czasie pokoju służyli przede wszystkim swoim wiernym. Księża katoliccy organizowali liturgię i pogadanki dla katolików, duchowni prawosławni dla swoich wiernych, tak samo też duchowni ewangeliccy czy też rabin wojskowy.

W okresie II Rzeczypospolitej, wielonarodowej i wielowyznaniowej, w Wojsku Polskim dbano, aby każdy żołnierz miał dostęp do kapelana swojego wyznania czy też religii. Widocznym tego znakiem, było przyjmowanie przysięgi wojskowej przez kapelanów swój religii czy wyznania. Dlatego też kapelani różnych wyznań znali się ze sobą, choćby z uroczystych przysięg i uroczystości wojskowych.

Księży kapelanów łączyła głęboka miłość do Ojczyzny. Ks. Czesław Wojtyniak, nim został kapelanem wojskowym, był kapelanem Powstania Wielkopolskiego. Kapelan prawosławny ks. Szymon Fedorońko miłości do Ojczyzny, do Polski, uczył żołnierzy prawosławnych. Generał dywizji Franciszek Latynik napisał o nim: „Wybitny duszpasterz wyznania prawosławnego pracuje w myśl dowódcy Okręgu Korpusu nr X (Przemyśl)”. Patriotycznie wychował swoich synów (Aleksandra, Wiaczesława i Oresta), których dwóch zginęło w Powstaniu Warszawskim a drugi będąc pilotem RAF-u podczas wojny. Pastor Ryszard Paszko duchowny Kościoła ewangelicko-augsburskiego za pisemne protesty przeciwko biciu ludności polskiej przez żołnierzy i urzędników niemieckich został zaaresztowany w lipcu 1915 r. Podczas kazania powiedział, że „będzie Polska wolna i niepodległa”. Został osadzony w obozie jeńców cywilnych na wyspie Dänholm na Bałtyku pod Stralsundem. Pastor Potocki za swoją patriotyczną postawę w zaborze rosyjskim został skazany na dożywotne zesłanie na Syberię. Rabin Baruch Steinberg w listopadzie 1918 roku wstąpił do Pierwszej Ochotniczej Kompanii Strzelców Przemyślańskich, aby bronić Lwowa. Można mnożyć wiele takich przykładów…

Zastanawiamy się z czego, z jakiego źródła płynęło ich zaangażowanie patriotyczne i ofiarna służba dla żołnierzy. Znajdujemy na to odpowiedź w dzisiejszym czytaniu zaczerpniętym z Pierwszego Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian: „Miłość cierpliwa jest, łaskawa jest. Miłość nie zazdrości, nie szuka poklasku, nie unosi się pychą; nie jest bezwstydna, nie szuka swego, nie unosi się gniewem, nie pamięta złego; nie cieszy się z niesprawiedliwości, lecz współweseli się z prawdą. Wszystko znosi, wszystkiemu wierzy, we wszystkim pokłada nadzieję, wszystko przetrzyma.”

Kapelani Katyńscy, z różnych Kościołów i religii, byli ludźmi wiary, zawierzenia Bogu, przepełnieni miłością do Boga, do Ojczyzny i do ludzi”.

Kapelanów Katyńskich spotkał wspólny losy. Było to uwięzienie 17 września 1939 r., bądź po tym dniu przez żołnierzy sowieckich bądź funkcjonariuszy NKWD. Pobyt w obozach specjalnych NKWD w Kozielsku, Ostaszkowie i Starobielsku. Innych przetrzymywano w więzieniach NKWD.

Czynili oni heroiczne wysiłki, aby w tych obozach organizować życie liturgiczne, modlitwy, wsparcie religijne uwięzionych i przeżywających kryzysy psychiczne i duchowe. W początkowym okresie funkcjonowania tych obozów, kiedy jeszcze NKWD nie zabroniło życia religijnego, każda z grup religijnych organizowała nabożeństwa, w których na zasadzie ekumenicznej uczestniczyli inni. Katolicy w nabożeństwach prawosławnych, prawosławni w katolickich, chrześcijanie w modlitwach żydowskich, Żydzi w modlitwach chrześcijańskich. Nieszczęście, jakim była niewola, pobyt w obozie, skrajnie trudne warunki życia inspirowały do szukania tego, co łączy, co daje siłę, aby przetrwać.

Wszyscy kapelani przedstawieni na wystawie ponieśli śmierć, zostali rozstrzelani metodą katyńską. Dochowali wierności Bogu i Ojczyźnie.

Święty Paweł pisał o przymiotach nadprzyrodzonej miłości rozlanej w sercach wiernych: „Miłość nigdy nie ustaje, nie jest jak proroctwa, które się skończą, albo jak dar języków, który zniknie, lub jak wiedza, której zabraknie. Po części bowiem tylko poznajemy i po części prorokujemy. Gdy zaś przyjdzie to, co jest doskonałe, zniknie to, co jest tylko częściowe.”

Śmierć męczeńska, o czym jesteśmy przekonani, na wieki utrwaliła miłość księży kapelanów. Znikło to, co było tylko częściowe, wiara i nadzieja – one w niebie nie są już potrzebne. Pozostała miłość.

Wszystkich uczestników tej Mszy św. proszę o modlitwę w intencji rozpoczętej fazy wstępnej sprawy beatyfikacji 29. Katolickich Kapelanów Katyńskich. Potrzeba nam bowiem takich patronów, którzy by nas inspirowali do ofiarnej służby Bogu, Ojczyźnie, Kościołowi i bliskich.

Ks. dr Zbigniew Kępa

Postulator fazy wstępnej sprawy beatyfikacji 29. Kapelanów Katyńskich

Przewijanie do góry